WERKWIJZER ZIEKTEVERZUIM
Voor werkgever
Voor werkgever
Jij als werkgever hebt een bedrijfsarts of arbodienst ingehuurd. Om het werk goed uit te voeren moet deze kennis hebben van de schoonmaak. Alleen dan kan deze zijn werk goed uitvoeren. Jij als werkgever kan hem die informatie geven.
Het gaat dan om informatie over:
De schoonmaak- en glazenwassersbranche is een dynamische sector met veel ontwikkelingen en innovaties. Het werk is arbeidsintensief (fysiek zwaar) en wordt uitgevoerd in uiteenlopende omgevingen. Wanneer je te maken hebt met ziekteverzuim, re-integratie of duurzame inzetbaarheid is het belangrijk om de specifieke kenmerken van deze sector te (her)kennen.
Reguliere schoonmaak en specialistische reiniging
69% van de bedrijven in de sector is actief in de reguliere schoonmaak, 22% van de bedrijven in de glasbewassing en 9% in overige specialistische reiniging.
Er wordt alleen of in teams schoongemaakt in bijvoorbeeld schoolgebouwen, hotels, treinen, ziekenhuizen, op luchthavens, etc. Ook is er specialistische reiniging, zoals bijvoorbeeld gevelreiniging. Afhankelijk van de werkplek en taken kan de fysieke belasting sterk variëren.
De taken en de beschikbare tijd zijn vaak vastomlijnd, de tijdsdruk is doorgaans hoog.
De zware en vaak repeterende werkzaamheden leiden vaak tot eenzijdige belasting en fysieke klachten.
Het werk van een schoonmaker is per definitie bij de klant. Op locatie werken heeft consequenties voor het sociale werkklimaat en de arbeidsrelaties. Leidinggevenden van het eigen bedrijf staan vaak op afstand, zeker voor schoonmakers die alleen of in kleine teams bij de klant werken.
Het werk wordt in opdracht van de klant op een bepaalde plek gedaan. Dat werk wordt efficiënt georganiseerd, aangestuurd en uitgevoerd. Aandacht voor de omstandigheden in het werk, de manier van werken, de arbeidsverhoudingen of de onderlinge relaties blijft in de praktijk nogal eens onderbelicht.
Afhankelijk van de werksituatie hebben schoonmakers, in meer of mindere mate, contact met collega’s, leidinggevenden, klanten en/of omstanders. Ongewenste omgangsvormen, (verbale) agressie of discriminatie komen relatief vaak voor.
Schoonmaakwerk is vakwerk, maar vereist geen specifieke vooropleiding. Schoonmakers die vastlopen in hun eigen werk, komen niet makkelijk elders aan het werk. De meeste schoonmakers zijn praktisch geschoold. Velen hebben meerdere kleine arbeidscontracten. Schuldenproblematiek komt veelvuldig voor.
De schoonmaaksector kent een verscheidenheid aan culturele achtergronden. Niet iedereen spreekt goed Nederlands. Het komt regelmatig voor dat familieleden of anderen als tolk (moeten) functioneren om met elkaar in gesprek te kunnen. Deze diversiteit gaat gepaard met verschillende manieren van ziektebeleving en herstelbehoefte.
Schoonmakers zijn gewend aan een uitvoerende rol in het werk. Ook als het gaat om re-integratie, arbeidsmobiliteit en duurzame inzetbaarheid is een actieve rol niet vanzelfsprekend.
Schoonmakers hebben in het dagelijkse werk vaak weinig van doen met het bedrijf waar ze in dienst zijn. Het pand of object waar ze werken voelt voor velen meer als ‘eigen’ dan de werkgever waar ze in dienst zijn.
De schoonmaaksector is een concurrerende sector, de prijsstelling is scherp. De sector kent relatief veel contractwisselingen, waarbij werk van het ene naar het andere bedrijf overgaat. Bij overnames gaan de uitvoerende schoonmakers veelal mee over. In de CAO zijn de voorwaarden hiervoor benoemd.
De schoonmaakuren worden strak gepland, ook de kleine uurtjes worden gevuld. Hierdoor wordt er vaak met kleine arbeidscontracten gewerkt. Er wordt vaak in de randen van de dag gewerkt. Aan de andere kant zijn er mensen met fulltime dienstverbanden Deze mensen verrichten fulltime fysiek zwaar werk. Relatief veel schoonmakers hebben meerdere werkgevers. Dat kan binnen de schoonmaakbranche zijn, maar ook combinaties van schoonmaak en ander werk komen relatief vaak voor. In geval van ziekteverzuim is het nodig om de totale arbeidsbelasting in kaart te hebben.
De kleine arbeidscontracten worden soms versnipperd ingevuld. Medewerkers worden dan over de dag verspreid ingezet, bijvoorbeeld ’s ochtends en ’s avonds. Dat kan het lastig maken om werk los te laten. Sommige schoonmakers werken in de ochtend en in de avond. Dat maakt het lastiger om het werk los te laten. Ook de arbeidsvoorwaarden verschillen. Die zijn afhankelijk van de functie en het type schoonmaakwerk.
Specialistische reiniging bestaat uit diverse werkzaamheden en kan op verschillende werkplekken plaatsvinden. Het is echt specialistisch werk en kent specifieke aandachtspunten ten aanzien van verzuim, re-integratie en duurzame inzetbaarheid.
De specialistische reiniging kenmerkt zich door:
Binnen de specialistische reiniging zijn de volgende segmenten, te onderscheiden:
In tegenstelling tot de reguliere schoonmaak vindt het werk veel in fulltime dienstverbanden plaats. De meeste medewerkers in dit segment zijn mannen.
Het gaat vaak om complexe situaties. Daarom is het belangrijk dat er goed regie wordt gevoerd: alle betrokkenen houden elkaar actief op de hoogte, stemmen hun aanpak op elkaar af en zorgen dat adviezen van de bedrijfsarts vertaald worden naar realistische en passende werkzaamheden.
Het ontbreekt soms aan mogelijkheden om op korte termijn binnen de eigen werkomgeving te komen tot een passend takenpakket. Soms biedt een andere werkplek, dan waar de werknemer gebruikelijk werkt, wél mogelijkheden.
Bij contractwisselingen worden medewerkers veelal overgenomen door het nieuwe bedrijf. Het nieuwe bedrijf heeft de overgenomen verzuimende medewerkers niet direct altijd goed in het vizier.
In geval van meerdere werkgevers wordt verwacht dat bedrijfsartsen en andere betrokkenen (met toestemming) onderling overleg hebben en de verzuimbegeleiding afstemmen.
Download voor meer informatie het document Leidraad voor bedrijfsartsen en HR-medewerkers compleet (dit document wordt vanwege de omvang als apart document op de website geplaatst).